Badanie USG może wykazać cechy stanu zapalnego, ale nie w każdym przypadku pozwala jednoznacznie potwierdzić zapalenie. Ultrasonografia pokazuje przede wszystkim zmiany zachodzące w budowie tkanek i narządów. Podczas badania lekarz może zauważyć m.in. obrzęk, pogrubienie struktur, obecność płynu, zmianę echogeniczności czy zwiększone unaczynienie.
Szczególnie pomocna bywa funkcja Dopplera, która pozwala ocenić przepływ krwi. Trzeba jednak pamiętać, że prawidłowe USG nie zawsze oznacza brak procesu zapalnego. Ostateczne rozpoznanie często wymaga zestawienia obrazu ultrasonograficznego z objawami pacjenta, badaniem lekarskim oraz wynikami badań laboratoryjnych.
Co można zobaczyć podczas USG przy stanie zapalnym?
Stan zapalny powoduje w organizmie szereg zmian, z których część może być widoczna w obrazie ultrasonograficznym. Należą do nich przede wszystkim obrzęk i powiększenie zajętej struktury, pogrubienie jej ścian, zmiana echogeniczności oraz pojawienie się płynu. W zależności od lokalizacji lekarz może zaobserwować także naciek zapalny lub powiększone, odczynowe węzły chłonne. Istotną rolę odgrywa Doppler, ponieważ aktywnemu zapaleniu często towarzyszy zwiększony przepływ krwi. Nie oznacza to jednak, że każda z tych cech automatycznie potwierdza zapalenie. Podobny obraz mogą czasem powodować inne choroby lub urazy. Dlatego opis USG należy interpretować w odniesieniu do dolegliwości i pozostałych wyników.
W jakich stanach zapalnych USG jest szczególnie przydatne?
Przydatność USG zależy przede wszystkim od miejsca, w którym podejrzewa się proces zapalny. Bardzo dobrze sprawdza się ono w ocenie tkanek miękkich, stawów, ścięgien, mięśni oraz wielu narządów jamy brzusznej. USG może np. wykazać wysięk i pogrubienie struktur w obrębie stawu, cechy zapalenia ścięgna lub kaletki, a także zmiany towarzyszące zapaleniu pęcherzyka żółciowego czy trzustki. W badaniu jąder możliwe jest uwidocznienie zmian struktury oraz zwiększonego przepływu krwi charakterystycznego dla procesu zapalnego. Ultrasonografia bywa również pomocna w ocenie węzłów chłonnych, gdy organizm reaguje na infekcję znajdującą się w ich sąsiedztwie.
Czy prawidłowe USG wyklucza stan zapalny?
Nie. To jedna z najważniejszych informacji dotyczących interpretacji tego badania. USG pokazuje przede wszystkim zmiany, które można zobrazować za pomocą ultradźwięków, dlatego jego czułość zależy od rodzaju tkanki, miejsca występowania procesu i jego zaawansowania. Niektóre stany zapalne mogą nie powodować jeszcze wyraźnych zmian widocznych w badaniu albo mogą znajdować się w obszarze trudnym do oceny ultrasonograficznej. Przykładowo USG dopochwowe nie jest badaniem przeznaczonym do rozpoznawania wszystkich stanów zapalnych narządów rodnych – w zależności od podejrzenia potrzebne mogą być badanie ginekologiczne, testy mikrobiologiczne lub inne metody diagnostyczne. Dlatego brak nieprawidłowości w USG nie powinien samodzielnie przesądzać o wykluczeniu choroby.
Jakie badania uzupełniają USG przy podejrzeniu zapalenia?
USG jest częścią procesu diagnostycznego, a nie zawsze jego końcowym etapem. Jeśli objawy sugerują stan zapalny, lekarz może zlecić badania krwi, przede wszystkim morfologię oraz oznaczenie markerów stanu zapalnego, takich jak CRP. W przypadku podejrzenia infekcji znaczenie mogą mieć również badania mikrobiologiczne, które pomagają ustalić jej przyczynę. W zależności od lokalizacji i charakteru dolegliwości potrzebne bywają także tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny. Przykładem jest zapalenie trzustki, w którym USG może być pomocne na etapie wstępnej oceny, natomiast dokładniejsza charakterystyka zmian może wymagać TK albo MRI. Najbardziej wiarygodne rozpoznanie powstaje więc z połączenia objawów, badania fizykalnego, obrazowania i wyników laboratoryjnych.
Więcej informacji na temat sprzętu wykorzystywanego w nowoczesnej ultrasonografii znajdziesz na stronie firmy Norax Medical.
